Princengaarde Breda

Een plek onder de zon: een nieuw thuis voor kwetsbare ouderen. Thebe en GGz Breburg zijn voornemend hun succesvolle samenwerking verder te bekrachtigen aan de Heilaarstraat, Breda. Op deze locatie wordt een gezamenlijk kennis- en expertisecentrum opgericht, een gemeenschappelijke observatieafdeling met 20 kamers en studio’s, plus in totaal 130 kamers en studio’s voor bewoners van beide zorgpartijen.

De locatie

Het oorspronkelijke gebouw van Thebe (Haga) is inmiddels gesloopt. Het driehoekig gevormde volume begeleidde de aangrenzende straten niet, deed weinig tot niets met de hoek aan een belangrijk kruispunt en gaf het omliggende terrein nauwelijks vorm. Met het nieuwe programma en het nieuwe gebouwvolume worden de Ettensebaan en Heilaarstraat voortaan mooi begeleid, ontstaat er een accent van hoogstedelijk niveau op de kruising en hoek en ontstaan er om het gebouw natuurlijke verblijfsplekken met verschillende functies. Het groene karakter van het naastgelegen park Princentuin wordt versterkt.  

Functioneel ontwerp en interieurontwerp: subtiel evenwicht tussen reuring en rust

Van reuring…

In het hart van het gebouw liggen de hoofdentree en sub-entrees naar de drie verschillende vleugels. Je komt binnen in een uitnodigende, gemeenschappelijke ruimte met grand café en lobby. Een vide met grote raampartij zorgt voor veel daglicht en een directe link met de omringende tuinen en hoven.

De organische vormen uit de tuin zijn in het grand café doorvertaald naar de vloer met vloervlakken in twee tinten. Door het volgen van deze vormen ontstaan er op diverse plekken zitmogelijkheden, openbaar en afgeschermd, en werkplekken. Door deze gekaderde plekken ontstaan er automatisch heldere looplijnen en een duidelijke oriëntatie naar de vleugels en de verschillende multifunctionele ruimten voor dagbesteding en ontmoeting.

… naar rust

Vanuit het hart is er verbinding met de drie verschillende vleugels die te herkennen zijn aan hun eigen accentkleur: oranje-terra, helend groen en zachtblauw. Zo vinden bewoners en bezoekers snel hun weg naar hun afdeling, studio of kamer.

In contrast met het actieve hart, kenmerken de afdelingen zich door rust en privacy. In de gangen verspringen de wanden waardoor er nisjes ontstaan bij de voordeuren van de appartementen. In deze nisjes is ruimte voor de bewoners om iets persoonlijks op te hangen ter herkenning. De gangen zijn voorzien van sfeerlicht door het plaatsen van een wandarmatuur bij elke voordeur. De studio’s en kamers kenmerken zich door hun warme en kleurrijke karakter.

De huiskamers met woonkeuken staan in open verbinding met de gang. Door deze openheid zijn ze uitnodigend en laagdrempelig in gebruik. De warme, natuurlijke vloer onderscheidt zich in patroon van de gang en geeft zo een subtiele scheiding aan. De huiskamers zijn zorgvuldig mee-ontworpen in de kleuren van de vleugels en hebben een warme, ontspannen sfeer. Ook hier zijn grote raampartijen die zorgen voor veel daglicht en zicht naar buiten. Zo kunnen de bewoners, bezoekers en personeel maximaal genieten van de groene omgeving.

Een prettige helende omgeving

Daglicht en uitzicht is een terugkerend thema door het gehele complex van Princengaarde. Waar men zich ook bevindt, is er een visuele relatie met buiten gelegd, wat de oriëntatie en wayfinding voor bewoners, bezoekers en medewerkers enorm bevordert en eenvoudig maakt. Zowel het interieur als het exterieur is helder en eenduidig, natuurlijk en vriendelijk ingericht. Warme natuurlijke kleuren, met per vleugel een eigen accent, en het gebruik van natuurlijke materialen en afgeronde hoeken geven een prettige, helende en ontspannen sfeer.

Architectonisch ontwerp

De oude dorpskern Princenhage is onze inspiratiebron. Het klassieke karakter zorgt voor  kleinschaligheid en sfeer. Gevelopeningen van verschillende breedtes en verbijzonderingen zorgen voor een gevarieerd gevelbeeld. Het woongebouw heeft twee gezichten: stoer & robuust aan de stadskant en zacht & omarmend aan de hoven. Aan de Ettensebaan en Heilaarstraat staat het gebouw stevig op de grond door de donkere plint. De kroon licht het gebouw op. De bijzondere tweelaagse bloemkozijnen zijn genereuze gebaren richting het centrum van Breda. Ter plaatse van de hoven zijn de plinten juist licht. Deze plinten omarmen. Door de gestileerde interpretatie van de bomen van het wapen van Princenhage is het logo van Princengaarde ontstaan.

Weelderig groen, een plein en tuinen

Zowel omwille van de uitstraling als omwille van het beoogde gebruik wordt het terrein zo groen mogelijk ingericht. Groen wil hier zeggen: een stevig ‘tapijt’ van vaste planten met daarboven losjes verspreid de bestaande en nieuwe bomen. Dat is de basis die een landschappelijke sfeer neerzet. Centraal in het ensemble ligt een groot, sfeervol plein van gebakken klinkers dat van binnen naar buiten doorloopt. Het vormt de entreeruimte, het is een terras en het is de ontmoetingsruimte voor binnen en buiten.

Tussen de extensieve landschappelijke beplanting en op het plein komen allerlei bijzondere plekken: dit zijn ‘tuinen’: soms een comfortabele zitrand met daarbinnen bloemrijke beplanting. Soms een verblijfsplek waar je in kunt gaan, soms een geurtuin (herinneringen), een gebruiksruimte (jeu de boules), soms een volière met fraaie zitranden eromheen.

Natuurinclusiviteit en biodiversiteit

De biodiversiteit is gemaximaliseerd door het toepassen van gevarieerde beplanting zoals bomen, heesters en onderbegroeiing. De bestaande bomen worden zo veel mogelijk behouden en aangevuld met nieuwe bomen. Er wordt gezocht naar een subtiele balans tussen natuurlijke en cultuurrijke beplantingen. In het kader van het maximaliseren van groen wordt bestrating beperkt en halve verharding toegepast op de parkeerplaatsen en paden. Dit bevorderd de waterinfiltratie en maakt hittestress beheersbaar. Tuin- en gevellandschappen zijn met elkaar verweven en er worden groene gevels geïntroduceerd. Ook onze gevleugelde vrienden zijn niet vergeten: nestkasten voor broedvogels en vleermuizen zijn meegenomen.

opdrachtgever
In design en build met SMT, voor Thebe en GGz Breburg

ontwerpteam
Marie-Jeanne Sas en Christelle Oude Vrielink-Sanfilippo mmv Martijn Kempkens, Mieke Bloem, Klaas Tuin en Maikel Zanfrisco

landschapsontwerp
Rob Aben Landschapsarchitectuur

project
nieuwbouw woonzorgcomplex van circa 11 000 m2 met 150 kamers of studio’s, kennis- en expertisecentrum, grand café en lobby, ondersteunende ruimten inclusief terrein- en tuinontwerp en interieur

status
in uitvoering 2021

Gerelateerde projecten

De Vlindertuin Nijmegen

Catharinahof Nijmegen

Vreedenhoff Arnhem

Joseph Staete Veghel